Fries?
Een taal!
Van
Dale durft in zijn woordenboek te beweren dat een dialect de taal
is van een streek of plaats, of van een sociale groep, voorzover
ze verschilt van de algemene of landstaal. Als je die definitie
letterlijk neemt, betekent dit dat de Friese taal een dialect
is binnen de landsgrenzen van Nederland - zelfs voor het plaatsen
van een punt achter de voorgaande zin hoor ik al woest geschreeuw
en vliegen er enige voorwerpen in mijn richting: "Dat dêrre
jo ien 't oppenbar te sizze en sels op te skrjiuwe? Wat ien bjusterbaarlike
brutalitiet. Wat tinke die verwaende Hollanners wol."
U
begrijpt het al, dit bericht is zodanig controversieel dat het
een normaal dagblad in gevaar zou kunnen brengen. Het brengt onmiddellijk
alle Fryske bloed aan het optsjuchen en zet onze forsgebouwde,
blonde noorderburen aan tot wilde aanvallen op 110, ons nieuwe,
net geopende redactionele hoofdkwartier.
Als
je het welbekende, als zeer betrouwbare bron bekend staande boek
Oera Linda (Over de Linden) er op nazoekt, is het Frysk de taal
der afstammelingen van Atlantis en is het Ingelsk een dialect
van het Frysk. Dat het Hollands of Nederlands, laat staan ABN,
niet als een oertaal wordt vermeld, zal u niet verwonderen.
Ook
op geschiedkundig terrein spreekt het Oera Linda Boek klare taal:
het was onze stoere Minne ut Utwellingergae die werd gekroond
tot koning Minos van Kreta, het was us Nanne ut Jidskenhuzen die
in het noorden van India rondliep als Guru Nanak, Us Mem in Ljouwert
is hilliger dan de holiest Hindu cow ut India, en geane jo sa
mar troch.
Wij
citeren uit het Oera Linda Boek:
U durft
aan de waarheid van dit stukje geschiedenis te twijfelen? Dan
zult ook u zich in de taal- en streekstrijd der Nederlandse provinciën
moeten werpen. Die strijd speelt zich af op onze website, waar
u uw hart kunt uitstorten over de terechte of onterechte dominantie
van de taal van het Hoogfries-arische ras, en waar u wellicht
kunt aantonen dat uw streektaal nog weer veel verder teruggaat
dan het Fryske dialect.
De Westfriese
zijtak van de kroon der Nederlanden waarschuwde ons reeds over
het ongevraagd raadplegen van de Oera Linda: "Wie zonder
toestemming van de skroiver zômaar in ’n blad of zo overneemt,
of ‘r op ’n are menier mee an de haal gaat, krogt as we de diefstal
in ’t snotje hewwe- eerst ’n affekaat achter z’n broek of jurk
an en zel d’ernei puur in de buul bleize moete!"
