
Spraakherkenning
door computers wordt momenteel driftig onderzocht en de ontwikkelingen
gaan snel. De belangrijkste namen op dit gebied zijn Dragon Systems,
Lernout&Hauspie, Philips en IBM. Dialogen tussen mens en machine
zoals bij Star Wars hoeft u echter nog niet te verwachten.
Spraakherkenning
is momenteel nog erg commandeerderig en vaak gebonden aan vaste
structuren, hoewel-het-één-voor-één-uitspreken-van-woorden-ondertussen-alweer-tot-het-verleden-behoort.
Wat kan je er dan wel mee? Teksten dicteren en software besturen.
De dicteerfunctie
is handig voor mensen die niet of niet zo snel kunnen typen; zij
kunnen zo aanzienlijke tijdwinst boeken. De besturingsfunctie
is bedoeld voor wie toetsenbord en/of muis niet kan of wil gebruiken.
Hierbij zal - zeker in het begin - eerder tijdverlies
optreden, maar het werkt (meestal).
In beide gevallen - dicteren
en besturen - is een trainingsperiode noodzakelijk, voor
zowel mens als machine: de gebruiker moet commando’s leren en
een voorbeeldtekst oplezen om een ‘stembestand’ aan te maken;
de computer moet de individuele stem leren kennen. Herkenning
van stem A betekent niet automatisch herkenning van stem B. Deze
nieuwskaart over dialecten, accenten en uitspraak is in dit verband
uitermate illustratief. En eenmaal getraind herkent de computer
bij het dicteren nog lang niet alles meteen: extra training via
een ‘oefenmodus’ en eventueel een spellingsalfabet is onontkoombaar.
Maar door dit zelflerende trekje wordt de herkenning wel steeds
beter en scoringspercentages kunnen oplopen tot wel 98%. Het besturen
van de software levert daarentegen wat meer frustraties op.

De
muis is nog altijd sneller en soms zelfs onmisbaar: niet alle
spraakherkenners zijn volledig handsfree.
De systeemeisen luisteren
erg nauw: een flinke processor, een ruime hoeveelheid RAM-geheugen
én hardeschijfruimte, een goede geluidskaart en een goede microfoon
zijn het basismateriaal voor een desktop; bij notebooks ligt de
zaak iets ingewikkelder, omdat de eisen daarvoor hoger zijn en
de hardware-onderdelen niet altijd te veranderen zijn. Even een
notebook kopen en spraakherkenningssoftware installeren is er
niet bij: dikke kans dat het niet werkt en u een andere notebook
moet aanschaffen.
Tot slot nog een praktisch
punt. Bij gebruik van een goede microfoon hoeven omgevingsgeluiden
niet of nauwelijks storend te werken en u kunt altijd de microfoon
snel uitzetten op het moment dat er iemand binnen een straal van
een halve meter tegen u praat. Toch kan een medewerker die zijn
computer de hele dag toespreekt, storend werken op zijn omgeving.
En u zult maar net die ene medewerker zijn in die anders zo rustige
kantoortuin!
Voor informatie en
advies over de verschillende softwarepakketten, systeemeisen,
haalbaarheidsonderzoeken, demonstraties, trainingen en nog veel
meer: